Karj Mafi 2026: राज्य सरकारने मंत्रिमंडळ बैठकीत २ लाखांपर्यंतच्या सरसकट कर्जमाफीचा मार्ग मोकळा केला आहे. या योजनेत प्रामुख्याने लघु व सीमांत (१ ते २ हेक्टर जमीन असलेले) शेतकऱ्यांवर लक्ष केंद्रित करण्यात आले आहे.
१. कर्जमाफीसाठी पात्र असणाऱ्या बँकांची यादी
सरकारने एकूण १४ बँकांमधील कर्ज माफ करण्याचा निर्णय घेतला आहे, त्यापैकी प्रमुख १० बँका खालीलप्रमाणे आहेत:
- बँक ऑफ महाराष्ट्र
- स्टेट बँक ऑफ इंडिया (SBI)
- जिल्हा मध्यवर्ती सहकारी बँका (DCCB)
- बँक ऑफ बडोदा
- बँक ऑफ इंडिया
- HDFC आणि ICICI बँक
- कोटक महिंद्रा बँक इ.
२. कर्जमाफीचे टप्पे आणि कालावधी
कर्जमाफीची प्रक्रिया दोन मुख्य कालखंडात विभागली गेली आहे:
- पहिला टप्पा: २०१७ ते २०२० दरम्यानचे थकीत कर्ज.
- दुसरा टप्पा: २०२० ते २०२४ दरम्यानचे थकीत कर्ज.
- टीप: जानेवारी २०२५ नंतर काढलेले नवीन कर्ज किंवा २०२५ मध्ये रिन्यू (नूतनीकरण) केलेले कर्ज सध्या या कक्षेत येणार नाही.
३. पहिल्या टप्प्यातील ‘हे’ १२ जिल्हे ठरणार लाभार्थी
शेतकरी आत्महत्याग्रस्त आणि सर्वाधिक कर्ज थकीत असलेल्या खालील १२ जिल्ह्यांची निवड पहिल्या टप्प्यासाठी करण्यात आली आहे:
१. छत्रपती संभाजीनगर
२. वाशिम
३. जालना
४. बीड
५. नांदेड
६. परभणी
७. अकोला
८. लातूर
९. बुलढाणा
१०. यवतमाळ
११. चंद्रपूर
१२. धाराशिव (उस्मानाबाद)
४. महत्त्वाच्या अटी आणि पात्रता
- रेशन कार्ड: ज्यांच्याकडे पिवळे किंवा केशरी रेशन कार्ड आहे, अशाच गरीब व गरजू शेतकऱ्यांना प्राधान्य दिले जाईल.
- जमीन धारणा: २ हेक्टरपेक्षा कमी जमीन असलेल्या लघु व सीमांत शेतकऱ्यांचे कर्ज सर्वात आधी माफ होईल.
- प्रोत्साहन अनुदान: जे शेतकरी नियमित कर्ज भरतात, त्यांच्यासाठी सरकार ‘प्रोत्साहन अनुदान’ स्वरूपात वेगळी योजना जाहीर करण्याची शक्यता आहे.
५. कर्जमाफीची तारीख
मंत्रिमंडळाने पहिल्या टप्प्यातील कर्जमाफीसाठी फेब्रुवारी २०२६ च्या शेवटच्या आठवड्यापासून ते मार्च २०२६ च्या सुरुवातीपर्यंतची मुदत निश्चित केल्याची चर्चा आहे. यासाठी जिल्हास्तरावर समित्या स्थापन करण्याचे आदेश देण्यात आले आहेत.